Күн көкөнісі
Күн өнімі
Сіз білесіз бе...
Күнбағыс дәндері – дәмді және бағалы жеңіл тамақ
Күнбағыс бірнеше ежелгі өркениеттің, соның ішінде инктердің мистикалық символы болып табылған.
Солтүстік Американың үндістері күнбағыс жапырақтарын жануарларға арналған азық ретінде пайдаланған, гүл жапырақтарынан қайнатынды жасаған, онымен киім мен теріні бояған, ал дәндерін тамаққа қосынды ретінде қолданған немесе май жасаған.
Еуропада күнбағыс испан асханасының арқасында таралды, онда ол сол кезде Американы отарлаған конквистадорлардың арқасында пайда болды. 1716 жылы күнбағыс дәндерінен май алудың патенттелген әдісі болды. Күнбағыс негізінде Ұлы Петрдің арқасында 18-ші ғасырда үлкен танымалдылықты иеленді.
Қоректік құндылықтары Күнбағыс тұқымдары барлығынан да құрамында Е дәрумені болғаны үшін бағаланады, ол қабынуға қарсы қасиеттерді иеленеді, сонымен бірге күшті антиоксидант болып табылады. Олардың құрамында сондай-ақ A және D дәрумендері және нерв клеткаларының дұрыс жұмысы үшін жауап беретін, клеткалардың қалпына келуіне, иммундық реакцияларға және гормондарды реттеуге қатысатын B6 және PP дәрумендері бар.
Дәндерде В дәруменінің болуы күнбағысты қысқы емдәмге кіргізуге кеңес берілетініне әкеледі, өйткені ол депрессиялық жағдайларды жеңуге көмектеседі.
Сондай-ақ күнбағыс тұқымдары минералдарға бай. Магний демікпенің сезілуін басады, қан қысымын төмендетеді, бас ауруының ұстамаларын болдырмайды, ал оған қосымша инфаркт пен қан құйылу қаупін төмендетеді. Бұл сондай-ақ күре тамырларды қорғауға көмектесетін фосфордың, темірдің, кальцийдің және жалғыз қанықпаған және көп қанықпаған май қышқылдарының көзі. Тұқымдардың тағы бір маңызды компоненті балдыркөк болып табылады, ол организмнің токсиндерді жоюына көмектеседі және күшті антиоксиданттық әсерінің арқасында қатерлі ісік пайда болу қаупін төмендетеді. Американдық зерттеулер күнбағыс дәндерінің натрий мөлшері аз болғанда олардың құрамында калий болуының арқасында қан қысымын төмендетуде маңызды роль атқаратынын дәлелдеді.
Бізге шамалы қаржы жұмсап, үлкен көлемде алуымыз мүмкін болатын, құрамында соншалықты құнды химиялық қосылыстар, маңызды дәрумендер мен минералдар бар, басқа тұқымдарды табу қиынға соғады.
Күнбағыс тұқымдарын пайдалану тәсілдері
Ғасырлар бойы адамдар бүкіл күнбағыс өсімдігін пайдаланып үйренді. Гүлінен безгекке және жоғары температураға қарсы тұнба жасалды. Күнбағыстан жасалған сығынды жаралардың және қан ағудың жазылуыеа мүмкіндік туғызды. Тұқымдарынан әлемдегі жақсы майлардың бірі сығылады. Сығылғаннан кейінгі тұқымдар жануарларға арналған азық жасау кезінде компонент ретінде қызмет атқарады. Сабағынан целлюлоза өндіріледі, сондай-ақ калийге бай тыңайтқышты алу мақсатында жағылады. Күнбағыс тұқымдары косметологияда пайдаланылады. Терінің түсін жақсартады, безеулермен күресуге көмектеседі. Мырыш зақымданудан қорғайды, ал B6 дәрумені жасартады.
Бұл өсімдіктің ең танымал түрі кәдімгі күнбағыс болып табылады, одан тікелей немесе қуырудан кейін қолдануға арналған тұқымдарды алады. Сондай-ақ жеңіл тамақ немесе тамақтарға қоректік құндылығы жоғары қосымшалар ретінде күнбағыс өсінділері, үрме бұршақ өсінділері қолданылады. Өсінділердің құндылықтарын салауатты емдәмді ұстанатын адамдар бағалайды. Ал күнбағыстың түйін тәрізді түрін таңдаулы мейрамханалардың дастарханында кездестіруге болады. Раритет болып саналады және уылдырықтың жанына жақын тұрады. Кезінде қолданыста өте танымал болған, кейіннен картоппен ауыстырылған.
Топинамбур – күнбағыстың туысқаныТүйін тәрізді күнбағыс немесе топинамбур сондай-ақ басқа өсімдіктердің арасында өзінің пайдалылығымен ерекшеленеді. Оның түйіндері жоғары қоректік құндылығымен сипатталады. Оның құрамында 20%-ға жуық инулин және крахмалдың шағын мөлшері бар. Сол себепті ол диабетпен ауыратын адамдарға ұсынылады. Сондай-ақ ол алкоголь сусындары мен силосты өндіру үшін пайдаланылады.
Емдәміңізді күнбағыспен байытыңыз
Күнбағыс тұқымдары біршама арзан, бірақ жоғары қоректік құндылығымен сипатталады. Сонымен бірге олар өте дәмді және қуырылған картоптың немесе ши нанның орнына жағымды жеңіл тамақ болуы мүмкін. Едеуір мөлшерде калориясы бар (100г-да 561 ккал), сондықтан арықтауға тырысатын адамдар оларды қолдану мөлшерін бақылауы тиіс. Оларды керісінше, толғысы келетін адамдарға қолдануға кеңес беріледі. Күнбағыс тұқымдарын шектелген мөлшерде қолдану денсаулық және көңіл күйі үшін пайдалы. Төменде күнбағысты ас үйде пайдалану бойынша бірнеше мысал берілген.
- нан мен бөлке жиектеріне күнбағыс тұқымдарын себіңіз
- балық пен тауықтың төс етін күнбағыс тұқымдарына аунатыңыз
- салынды ретінде күнбағыс тұқымдарын қосыңыз (жаңғақтар дәмін алыңыз)
- салаттарда пайдаланылатын кесіліп қуырылған нанның орнына бір қасық күнбағыс тұқымдарын қосқан жақсы
Тегтердi бұлт
ЕҢ ӘЙГІЛІ 5 рецептілер
